Aardbevingen

Natuurgeweld

In Nederland zijn wij een beetje verwend met betrekking tot de hoeveelheid geweld die we van de natuur te verduren krijgen. Hier en daar een keer een zware storm, wateroverlast. In sommige delen van Italië moet men toch meer rekening houden met aardbevingen als in Nederland. De aardbevingen worden veroorzaakt door bewegingen van de aardplaten waarop we leven. In midden Italië heb je de Afrikaanse en de Euraziatische plaat. Die twee platen zijn voortdurend in beweging en schuren tegen elkaar aan, al miljoenen jaren lang. Daardoor worden enorme spanningen opgebouwd in de ondergrond. Wanneer die spanning te hoog wordt, ontstaat een aardbeving. De aardbevingen doen zich vooral voor in Italië, Turkije en Griekenland. Dat juist het midden van Italië wordt getroffen en niet bijvoorbeeld het zuiden van het land, komt door breuklijnen. Die ontstaan in de ondergrond door de botsingen van de twee aardplaten. Specifiek in midden Italië ligt een grote breuklijn, die de Apennijnen volgt. Het Italiaans woord voor aardbeving “terremoto” laat zich dan ook heel aardig vertalen in “aarde-in-beweging”

Wekelijks

In Italië komen aardbevingen wekelijks voor. Meestal zijn ze zo klein dat ze niet eens gevoeld worden. Een enkele keer is de aardbeving wat zwaarder en wordt gevoeld. Nog zeldzamer  zijn aardbevingen die zware schade aanrichten. Het is onmogelijk om die bevingen te voorspellen. Bouwvoorschriften houden hier rekening mee door af te dwingen dat nieuwe huizen aardbevingsbestendig gebouwd worden. De breuklijnen liggen met name in het zuiden van Europa. Nederland ligt een stuk
noordelijker. De kans op aardbevingen is daardoor kleiner. In 1992 was er een sterke aardbeving in Roermond van 5,8 op de schaal van Richter. Dit was de zwaarst gemeten aardbeving in Nederland. In Italië zijn er de afgelopen decennia meerdere bevingen
geweest die zwaarder zijn.

Geschiedenis

Zo’n 100 jaar geleden vonden twee zware aardbevingen plaats in Italie. In 1908 schudde de aarde heftig in Messina, in het uiterste zuiden. De beving met een kracht van 7,1 kostte het leven aan zo’n 100.000 mensen. Zeven jaar later vond een aardbeving met een kracht van 6,7 plaats in Avezzano, vlak bij L’Aquila wat recenter in het nieuws. In deze beving van 1915 zijn naar schatting zo’n 30.000 mensen omgekomen. Gelukkig zijn zulke zware aardbevingen met deze schade daarna niet meer voorgekomen. Dit komt ook omdat de bouwvoorschriften inmiddels sterk sturen op aardbevingsbestendig bouwen. De laatste 20 jaar hebben zich nog een aantal bevingen voorgedaan die serieuze schade toebrachten aan mensen en/of omgeving:

Datum Kracht Slachtoffers Plaats
26 sep 1997 6,1 ~10 Assisi
6 apr 2009 6,3 ~300 L’Aquila
20 mei 2012 6,1 ~10 Emilia Romagna
24 aug 2016 6,2 ~300 Amatrice
26 okt 2016 6,1 geen Marche
30 okt 2016 6,6 <10 Marche
18 jan 2017 5,7 <50 Abruzzo

Onderzoek

De United States Geological Survey is een wetenschappelijk bureau dat onderdeel is van de Amerikaanse regering. De USGS doet onderzoek naar de topografie van de Verenigde Staten en de natuurlijke hulpbronnen en de factoren die de natuur bedreigen. Vanuit die opdracht registreert het USGS ook wereldwijd alle aardbevingen die voorkomen. Ook het INGV, Instituo Nazionali di Geofisica e Vulcanologia registreert en onderzoekt aardbevingen. Hun kaart laat heel aardig zien waar het grootste aantal aardbevingen voorkomt in Italië.

Gevaarlijk? Absoluut niet

Indien dit artikel het idee bij je wekt dat Italië een gevaarlijk land is waar je constant bloot staat aan aardbevingen en het dus beter kunt mijden, dat was niet de bedoeling. Vergeleken met gebieden in Azië en de US is dit deel van de wereld relatief rustig. Risico’s zijn er overal, zelfs in ons eigen Roermond en omgeving. De kans dat je getroffen wordt door een aardbeving is klein, erg klein. Een ongelukje met de auto of fiets of de kans dat je van de trap af valt is vele malen groter. Blijf daar dan ook zeker niet voor thuis. Wel is het goed om die gebieden te kennen waar de afgelopen jaren aardbevingen zijn geweest. Door de schade hebben ze wellicht een deel van de historische waarde ingeleverd. Ook staan de mensen die er nog dagelijks hinder van ondervinden echt niet te wachten op “ramptoeristen” die het zaakje eens even komen bekijken. Houdt rekening met de gevoelens van mensen en ga daar gepast mee om. Verder blijft dit land fantastisch om van te genieten; de bewoners, de cultuurschatten en het weer!